Grafika polskich tygodników ilustrowanych drugiej połowy XIX wieku na przykładzie lwowskiego „Ogniska Domowego” (1883–1888) i „Strzechy” (1868–1873) oraz krakowskiego „Świata” (1888–1892 i 1893–1895) i „Włościanina” (1869–1879)

Dorota Kamisińska

Abstrakt


W artykule podjęto próbę kompleksowego zaprezentowania grafiki tygodników ilustrowanych Krakowa i Lwowa ukazujących się w drugiej połowie XIX wieku: „Ogniska Domowego” (Lwów 1883–1888), „Strzechy” (Lwów 1868–1873), „Świata” (Kraków 1888–1892 oraz 1893–1895) i (Lwów 1892) oraz „Włościanina” (Kraków 1869–1879). W badaniach posłużono się zaadaptowanym dla czasopism ilustrowanych schematem analizy grafiki prasy codziennej, opracowanym przez Wiktora Frantza, a obejmującym układ i szatę graficzną tygodnika. Do oceny wartości artystycznej tytułów prasowych wykorzystano ikonograficzno-ikonologiczną metodę badawczą Erwina Panofsky’ego, elementy teorii obrazu Romana Ingardena oraz ustalenia Henryka Wölfflina dotyczące stylu w sztuce.


Słowa kluczowe


Grafika prasowa XIX wieku, „Ognisko Domowe. Czasopismo literackie, artystyczne, naukowe i społeczne” (Lwów 1883–1888), „Strzecha. Pismo ilustrowane dla rodzin polskich” (Lwów 1868–1873), „Świat. Ilustrowany dwutygodnik literacko-artystyczny”

Bibliografia


Białostocki J., Wybór pism estetycznych, Kraków 2008.

Blumówna H., Motyw rodzajowy w polskim rysunku XIX w., Warszawa 1957.

Czarnocka K., Półtora wieku grafiki polskiej, Warszawa 1962.

Frantz W., Wstępne badania nad szatą graficzną gazety, „Zeszyty Prasoznawcze” 1963, nr 1–2.

Historia prasy polskiej. Prasa polska w latach 1864–1918, red. J. Łojek, Warszawa 1976.

Ingarden R., Wykłady i dyskusje z estetyki, wybór i oprac. A. Szczepańska, wstęp W. Stróżewski, Warszawa 1981.

Jarowiecki J., Studia nad prasą polską XIX i XX wieku. Tom 2, Kraków 2006.

Kras J., Życie umysłowe w Krakowie w latach 1848–1870, Kraków 1977.

Jurkiewicz A., Podręcznik metod grafiki artystycznej, Warszawa 1975.

Krużel K., Wśród starych rycin. Wybrane zagadnienia opracowania formalnego dawnej grafiki, Kraków 1999.

Peters S., Ilustracja prasowa, Kraków 1960.

Rose G., Interpretacja materiałów wizualnych. Krytyczna metodologia badań nad wizualnością, Warszawa 2010.

Studia z dziejów Drukarni Uniwersytetu Jagiellońskiego 1783–1974, książka zbiorowa pod red. L. Hajdukiewicza i J. Hulewicza, Kraków 1974.

Wöllflin H., Podstawowe pojęcia historii sztuki, Wrocław – Warszawa – Kraków 1962.

Zyga A., Krakowskie czasopisma literackie drugiej połowy XIX wieku (1860–1895), Kraków 1983.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.




Licencja Creative Commons

Artykuły zawarte w RHPP są dostępne na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe

Rocz. Hist. Prasy Pol. = ISSN 1509-1074 (print), ISSN 2084-8552 (online)